ABC Fotografowania. Wójcik Tomasz

Znaczy to, że jeśli dokonamy nastawień parametrów ekspozycji według odczytu pomiaru od białej ściany, to ściana ta zostanie odwzorowana jako szara. Me...

17 downloads 242 Views 16MB Size

Znaczy to, że jeśli dokonamy nastawień parametrów ekspozycji według odczytu pomiaru od białej ściany, to ściana ta zostanie odwzorowana jako szara. Mebel na zdjęciu będzie ciemniejszy. Jeśli zastosujemy parametry drugiego pomiaru to mebel będzie szary, a ściana jaśniejsza. Żaden z elementów obrazu nie będzie wtedy przedstawiony na zdjęciu właściwie. Jeśli uśrednimy dwie wartości pomiaru (1/250 sekundy dla f/11 i 1/15 sekundy dla f/11), otrzymamy wartość 1/60 sekundy dla f/l 1. Wartość ta będzie w takiej sytuacji najlepsza do uzyskania wiernego odwzorowania obrazu.

padającego są mniej powszechne w użyciu. Korzystają z nich głównie zawodowi fotograficy. Światłomierze do światła padającego mają pewną przewagę nad światłomierzami światła odbitego. Przy pomiarze nie występuje zafałszowanie wyników (przez jasne i ciemne elementy sceny), ponieważ nie jest mierzone światło odbite od obiektów, lecz to, które na nie pada. Aby prawidłowo dokonać pomiaru wystarczy przy fotografowanym obiekcie skierować światłomierz w stronę światła i wskazane parametry nanieść na aparat. Wadą światłomierzy do światła padającego jest to, że pomiaru należy dokonać w takich warunkach, jakie panują w fotografowanej scenie. Nie zawsze jednak można wystarczająco blisko podejść do obiektu, by mierzyć przy nim świtało.

Duża jasna powierzchnia, która może zafałszować pomiar światła

Trudne warunki ekspozycyjne - punktowy pomiar światła

Duża ciemna powierzchnia, która może zafałszować pomiar światła

Zdarzają się sytuacje, kiedy światłomierz przestaje działać, i nie wiemy w jaki sposób naświetlić film. Możemy oczywiście polegać na naszym doświadczeniu albo ratować się sugestiami producenta taśmy fotograficznej. Na wewnętrznej stronie pudełka z filmem wyrysowane są parametry ekspozycji pasujące do najczęściej spotykanych sytuacji oświetleniowych. W przypadku awarii lub braku światłomierza, aby uzyskać właściwe naświetlenie, można posłużyć się metodą odwrócenia parametrów czułości. Gdy fotografujemy obiekty oświetlone od przodu światłem słonecznym, musimy nastawić przysłonę na

Ponieważ większości fotografującym w zupełności wystarcza światłomierz umieszczony w aparacie, światłomierze do światła

92

93 i

wartość f/16. Czas otwarcia migawki powinien być odwrotnością czułości filmu. Dla filmu o czułości 250 ISO odwrotnością określającą czas naświetlania będzie 1/250 sekundy. Jeśli film ma czułość 100 ISO, to czas naświetlenia powinien wynieść 1/100 sekundy. Takiego czasu nie da się ustawić w aparacie, dlatego możemy ustawić czas najbardziej do niego zbliżony, czyli 1/125 sekundy. Jeśli obiekt oświetlony jest z boku, powinniśmy nastawić przysłonę na wartość f/11 i zmienić parametry czułości na parametry migawki. Jeśli światło pada na obiekt od tyłu lub obiekt znajduje się w cieniu, powinniśmy otworzyć przysłonę jeszcze o dwa stopnie.

Bracketing

Zasada ta już nie raz ratowała wielu fotografików w sytuacjach, gdy sprzęt okazał się zawodny. Metoda ta nie jest jednak zbyt dokładna, zależy bowiem od intensywności światła słonecznego i jasności elementów znajdujących się przed obiektywem. Jeśli fotografujemy na filmach negatywowych, niewielkie błędy w ekspozycji nie mają jednak znaczenia, gdyż udaje się je wykorygować w czasie wykonywania odbitek.

Bracketing umożliwia wybranie spośród kilku wykonanych klatek najlepszego pod względem ekspozycji zdjęcia

Jeśli nie jesteśmy pewni na jakie wartości ustawić parametry przysłony i migawki, by uzyskać odpowiednią ekspozycję, możemy zastosować tzw. bracketing. Bracketing polega na wykonaniu kilku zdjęć tego samego obiektu, ale przy różnych parametrach ekspozycji. Zwiększamy w ten sposób szansę na zrobienie dobrego pod względem ekspozycyjnym zdjęcia.

94

95

Pierwszą klatkę należy naświetlić według parametrów, które uważamy za poprawne warunki ekspozycji (np. f/8 dla 1/250 sekundy). Naświetlając kolejną klatkę powinniśmy zmienić parametry ekspozycji np. o jedną wartość, tak by na film padło mniej światła - f/l 1 dla 1/250 sekundy. Przy trzecim zdjęciu należy bardziej otworzyć przysłonę w stosunku do pierwszego naświetlenia by na błonę padła największa ilość światła (np. f/5.6 dla 1/250 sekundy). Parametry możemy zmieniać nie tylko o jedną wartość przysłony ale również o połówki przysłon bądź o dwie lub trzy jej wartości. Jeśli nie jesteśmy pewni, czy dwa dodatkowe zdjęcia wystarczą do uzyskania prawidłowego naświetlenia, zawsze możemy zrobić ich więcej.

7. FILTRY FOTOGRAFICZNE Z pewnością nieraz oglądając efektowne zdjęcia w gazecie, zastanawialiście się, jak zostały one zrobione. Niektórym początkującym fotografom wydaje się, że aby zdjęcie mogło być zamieszczone w prasie musi przejść korektę komputerową. Nie zawsze obróbka cyfrowa ma jednak największe znaczenie. W fotografii istnieje cała gama filtrów przeznaczonych do kontroli barw, kontrastów, naświetlenia czy wprowadzania efektów

T

Filtry fotograficzne

96

specjalnych. Odpowiednie wykorzystanie filtrów może dać zaskakujące efekty plastyczne. Zbyt częste ich używanie może doprowadzić natomiast do tego, że efekt wprowadzony przez filtr zdominuje treść zdjęcia, przez co przestanie być ono zrozumiałe. Ze względu na przeznaczenie filtry fotograficzne można podzielić na kilka rodzajów. Każdy z nich służy do innych celów i w inny sposób wpływa na rejestrowany obraz. Umiejętne posługiwanie się filtrami wymaga posiadania wiedzy o świetle, kolorze, ekspozycji i właściwościach filmu, na którym wykonuje się zdjęcia. By robić lepsze fotografie nie trzeba od razu posiadać wszystkich rodzajów filtrów. Decydując się na zakup tego typu sprzętu, należy kierować się przede wszystkim potrzebami wynikającymi z planowanych zdjęć. Tak naprawdę większość zawodowych fotografików posiada tylko kilka najczęściej używanych rodzajów filtrów. Filtry fotograficzne produkowane są z tworzyw sztucznych lub ze szkła. Umieszczenie filtra przed obiektywem powoduje nieznaczne obniżenie jakości zdjęcia. Filtry z tworzyw sztucznych obniżają ją jednak w większym stopniu niż filtry szklane. Są one przez to tańsze, ale również mniej trwałe, dużo łatwiej je zarysować lub zniszczyć. Filtry fotograficzne produkowane są w różnych rozmiarach i kształtach. Jeśli planujemy zakup filtra, musimy sprawdzić, czy będzie on pasował do obiektywu. Filtr powinien być większy niż zewnętrzna soczewka obiektywu, do którego będzie się go stosować, tak by pokrywał cały obraz rejestrowany na materiale światłoczułym. Obecnie możemy się spotkać z filtrami okrągłym, które mocuje się bezpośrednio do obiektywu, lub prostokątnymi (bądź kwadratowymi), które wymagają użycia dodatkowego uchwytu mocującego.

97

Filtry szare pochłaniają światło, dlatego stosując je, należy pamiętać o zwiększaniu czasu ekspozycji lub wielkości otworu przysłony. Aby móc poprawnie określić ekspozycję w czasie stosowania filtrów szarych, należy poznać gęstość lub krotność filtra. Przy oznakowaniu gęstości posługujemy się skalą dziesiętną, w której jedna przysłona odpowiada wartości 0,3. Filtry połówkowe (szare i barwne) Filtry połówkowe (szare) to filtry, które zmniejszają kontrast między dwoma obszarami obrazu. Filtr połówkowy w jednej części przyciemnia zasłaniany obraz, a w drugiej pozostawia go bez zmian. Krawędź części przyciemnionej zanika stopniowo w części przezroczystej, tak że na zdjęciu nie jest ona widoczna jako wyraźna linia.

Filtry połówkowe

Połówkowe filtry neutralne służą głównie do przyciemniania nieba. Często kontrast między jasnym niebem, a ziemią jest tak duży, że niebo wychodzi na zdjęciu jako biała plama. Jeśli użyjemy filtru połówkowego w ten sposób, że przyciemniona połówka filtra zasłoni niebo, to na fotografii będzie ono ciemniejsze. Druga połowa kadru, zasłonięta przez część przezroczystą, zostanie na zdjęciu odwzorowana bez zmian. Obecnie produkowane są też połówkowe filtry barwne. Różnorodność kolorystyczna tego typu filtrów jest bardzo duża - od

102

filtrów mających bardzo delikatne odcienie, po filtry o intensywnych i nienaturalnych barwach. Umiejętne posługiwanie się filtrami polega najczęściej na takim ich zastosowaniu, by przy oglądaniu zdjęcia nie była odczuwalna ingerencja filtra. W przypadku filtrów połówkowych należy pamiętać, by przejście między połówką całkowicie przezroczystą a filtrującą przebiegało przez znajdujące się w kadrze linie proste, np. linię horyzontu. Wiele ciekawych efektów uzyskać można przez naprzemiennie składanie ze sobą filtrów połówkowych. Gdy fotografujemy na plaży, przyciemniając niebo filtrem niebieskim, a piasek filtrem pomarańczowym, otrzymamy efekt bardzo intensywnych barw nieba i piasku. Jeśli natomiast niebo przyciemnimy połówką pomarańczową, a wodę niebieską, stworzymy efekt nieba o zachodzie słońca nad błękitnym morzem (patrz wkładka barwna) Filtry kompensacyjne Światło jest to wiązka fal elektromagnetycznych o określonym przedziale długości. W niektórych sztucznych źródłach światła w jego składzie może brakować fal o pewnych długościach. Powoduje to zmiany w kolorystyce zdjęcia. Zmiany te wyrównuje się za pomocą filtrów kompensacyjnych. Filtrów tych używa się również wtedy, gdy materiał światłoczuły, na którym fotografujemy, wykazuje się innymi niż założone przez producenta właściwościami barwnymi. Dzieje się tak najczęściej, gdy film jest przeterminowany. Filtry kompensacyjne produkowane są zazwyczaj w sześciu kolorach: żółtym, purpurowym, niebieskozielonym, zielonym, czerwonym, niebieskim. Są one szczególnie przydatne przy wykonywaniu zdjęć na materiałach odwracalnych. Rzadziej filtry kompensacyjne stosuje się przy fotografowaniu na barwnych materiałach negatywowych, ponieważ kolorystykę zdjęcia można w dużym stopniu zmienić na etapie wykonywania odbitek fotograficznych.

103

Posługiwanie się filtrami kompensacyjnymi wymaga od fotografa dość dużego doświadczenia oraz wiedzy na temat lamp i materiałów światłoczułych. Ponieważ trudno jest gołym okiem dostrzec różnice w zmianach koloru światła, zawodowi fotograficy do oceny jego barwy używają miernika koloru. Dzięki niemu można dokładnie poznać charakterystykę kolorystyczną światła i zastosować odpowiedni filtr do zrównoważenia barwnego. Filtry konwersyjne Filtry konwersyjne służą do wyrównania temperatur barwo wy eh między źródłem światła a czułością barwną materiału fotograficznego. Oznacza to, że za ich pomocą można dopasować warunki oświetlenia do błony światłoczułej. Jeśli zdjęcia były robione przy świetle sztucznym na materiale przeznaczonym do światła dziennego, będą miały żółte zabarwienie. Aby barwy danej sceny zostały oddane prawidłowo, należy użyć filtra korekcyjnego w kolorze niebieskim. Jeśli fotografię wykonamy przy oświetleniu dziennym na materiale do światła sztucznego, otrzymamy obraz zaniebieszczony. Korekcji barwnej w tym przypadku można dokonać za pomocą filtra korekcyjnego w kolorze pomarańczowym. Filtry do fotografii czarno-białej Na materiałach czarno-białych barwy o podobnej intensywności odwzorowane zostają jako szarość o bardzo zbliżonym walorze. Mimo że w rzeczywistości obiekt wydawał nam się interesujący, na czarno-białym zdjęciu może się okazać, że jego poszczególne elementy zarejestrowały się jako podobna szarość, przez co obraz stał się mało kontrastowy i nieciekawy. Filtry barwne do fotografii czarno-białej stosowane są w celu kontroli kontrastu i zmian w walorach szarości. Filtry te przepuszczają promienie świetlne o tej samej barwie, co barwa filtra i zatrzymują światło koloru dopełniającego. Oznacza to, że filtr rozjaśni na zdjęciu elementy, które mają taki sam kolor jak

104

filtr, i przyciemni elementy w kolorze dopełniającym. Do barw podstawowych, czyli czerwonej, zielonej i niebieskiej, barwami dopełniającymi są odpowiednio barwy: niebieskozielona, purpurowa, żółta. Na czarno-białym zdjęciu czerwone róże, sfotografowane na niebieskim tle przez filtr czerwony, będą jasne lub nawet białe. Wszystkie elementy niebieskie (tło) sfotografowane przez filtr czerwony zostaną przyciemnione. Na obiekty, które są kolorystycznie neutralne (białe, szare i czarne), barwne filtry do fotografii czarno-białej nie mają wpływu, ponieważ nie istnieje w nich kolor, który mógłby być przez filtr zatrzymany.

Filtry do fotografii czarno-białej nie oddziałują na materiały barwne w taki sam sposób, jak na materiały czarno-białe. Jeśli w fotografii kolorowej użyjemy filtrów barwnych do fotografii czarno-białej, to wprowadzimy na zdjęcie barwne dodatkową dominantę kolorystyczną w kolorze filtra.

105

^^^^^^^^^^^=^^^^^^_

g^

Subscribe

© Copyright 2013 - 2018 AZDOC.PL All rights reserved.